Xəbərlər / Saglam həyat
18 sentyabr 2023
625


Qoxu problemu unutqanlığa da səbəb olur - MARAQLI ARAŞDIRMA


Qoxu və Sinüzit


Hər iki burun boşluğunun damında yerləşən və insanlarda iybilmə nahiyəsində qoxu aşkar edən hüceyrələrə sinusların içini örtən örtük təbəqəsində də rast gəlinir. Sinuslarda müntəzəm olaraq əmələ gələn ifrazatlar ümumiyyətlə bədənin həm tənəffüs, həm də iybilmə qapaqlarını təmizləyir və onun funksionallığına kömək edir.


Sinusların iltihabı və sinus ağızlarının tıxanması nəticəsində həddindən artıq ifrazat istehsalı ilə xarakterizə olunan sinüzitdə, həm qoxu bölgəsinin üstündəki ifrazatın miqdarının artması, həm də qoxu molekullarını bloklayan tıxanmalar səbəbiylə qoxu hissi azalır. Bundan əlavə, sinüzitə səbəb olan bakteriyaların yaratdığı müxtəlif qoxular insanın davamlı olaraq pis bir qoxu hiss etməsinə səbəb olur və digər qoxuları qəbul etməsinə maneə yaradır.


Ətir və Allergiya


Allergik Rinit müasir həyatda ən çox rastlaşdığımız KBB problemlərindən biridir.


Allergik Rinitli xəstələrdə burun tutulması, burun qaşınması, burun axması, asqırma, həmçinin qoxu alma hissinin pozulması kimi şikayətlər olur.


Çiçək tozu mövsümünün başlaması ilə tozcuq allergiyası olan insanlarda qoxu ilə bağlı problemlər artdığı halda, ev tozu (gənə) allergiyası olan insanlarda dörd fəsildə qoxu ilə bağlı şikayətlər olur. Xəstələrin qoxu ilə bağlı şikayətlərini KBB müayinəsi, görüntüləmə üsulları və Qoxu testlərindən sonra müəyyən etmək və müalicə etmək mümkündür.


Qoxu və Baş Travmaları


Qoxu təbabətinin ən çətin sahələrindən biri kəllə-beyin travmasından sonra yaranan qoxu pozğunluqlarıdır. Xüsusilə oksipital bölgə dediyimiz başın arxası ilə burun damında baş zədələrində qoxu itkisi tez-tez baş verir, burada incə dəlikli sümük quruluşu qoxu alma bölgəsi arasında əlaqəni təmin edir.


Olfaktör reseptor neyronları bu travmadan sonra özlərini yeniləmək qabiliyyətinə malik olsalar da, xüsusilə ikinci neyronla əlaqə yollarını tapa bilməmələri səbəbindən qoxu itkisi davam edir. Belə hallarda problemin yeri və şiddəti “Endoskopik Olfaktör Sahə Müayinəsi” və daha sonra “Qoxu Yollarının İrəli Görünmə Texnikaları” və “Psixofiziki və Elektrofiziki Qoxu Testləri” vasitəsilə müəyyən edilir və daha sonra hansı müalicə üsulundan istifadə ediləcəyinə qərar verilir. 


Qoxu və Unutqanlıq


Qoxu duyğusunun yaddaşla əlaqəli bölgələrlə sıx əlaqəsi uzun müddətdir məlumdur. O qədər ki, qoxu yaddaşımızla xatirələrimizi uzlaşdıra bilir. Qoxuladığımız qoxularla həyatımızda zamanla səyahət edə bilərik.


Anadangəlmə qoxu problemləri


Anadangəlmə eşitmə və görmə qüsuru olan insanlar olduğu kimi, anadangəlmə qoxu qüsuru olanlar da var. Bəzi qoxu pozğunluqları ana bətnində başlayır və ömür boyu davam edə bilər. Məsələn, Kalman sindromu dediyimiz anadangəlmə qoxu pozğunluğuna səbəb olan bir xəstəlikdə qoxu pozğunluğu ilə yanaşı, reproduktiv funksiya və cinsi inkişafla bağlı pozğunluqlar da cədvəldə yer alır. Anamnezinin sorğulanması anadangəlmə qoxu pozğunluğu olan insanların müayinəsində çox vacibdir.


Həyatın əvvəlindən qoxu duyğusunun olmamasını hansı davranışlarla kompensasiya etməyə çalışdıqları, bu duyğunun olmamasının həyatlarında hansı problemlərə səbəb olduğu açıq şəkildə sorğulanmalı və qoxu alma yollarını bütövlükdə birlikdə dəyərləndirməliyik. 

Məqalə Göndər








Загрузка...
Həmçinin oxuyun:
Allergiya və koronavirus infeksiyası – bir medalın iki üzü

Allergiya və koronavirus infeksiyası – bir medalın iki üzü

Allergiya niyə inkişaf edir? Allergiyanın simptomları və profilaktikası

Allergiya niyə inkişaf edir? Allergiyanın simptomları və profilaktikası

Dad-qoxu pozğunluqları koronavirus, yoxsa qrip əlamətləridir? - AÇIQLAMA

Dad-qoxu pozğunluqları koronavirus, yoxsa qrip əlamətləridir? - AÇIQLAMA

Ənənəvi və interaktiv təlim metodlarının müqayisəli təhlili

Ənənəvi və interaktiv təlim metodlarının müqayisəli təhlili

Dərsin müasirliyinin psixopedaqoji sirləri

Dərsin müasirliyinin psixopedaqoji sirləri

Sanitariya-epidemioloji salamatlıq haqqında Azərbaycan Respublikasinin Qanunu

Sanitariya-epidemioloji salamatlıq haqqında Azərbaycan Respublikasinin Qanunu

Kimyadan sinifdənkənar iş üçün maraqlı suallar (cavabları ilə ) IX sinif üçün

Kimyadan sinifdənkənar iş üçün maraqlı suallar (cavabları ilə ) IX sinif üçün

Məktəb  həkiminin  işi haqqında  təlimat

Məktəb həkiminin işi haqqında təlimat

Azərbaycan Respublikasında təhsilin inkişafı üzrə Dövlət Strategiyası

Azərbaycan Respublikasında təhsilin inkişafı üzrə Dövlət Strategiyası

Prezident İlham Əliyev ADA Universitetində keçirilən "Cənubi Qafqaza yeni baxış: münaqişədən sonra inkişaf və əməkdaşlıq" adlı beynəlxalq konfransda iştirak edib

Prezident İlham Əliyev ADA Universitetində keçirilən "Cənubi Qafqaza yeni baxış: münaqişədən sonra inkişaf və əməkdaşlıq" adlı beynəlxalq konfransda iştirak edib

Almaniyada tibb tarixində yenilik edən azərbaycanlı – UĞUR HEKAYƏSİ

Almaniyada tibb tarixində yenilik edən azərbaycanlı – UĞUR HEKAYƏSİ

Təbaşir uşaqlarda dəri xəstəliklərinə səbəb ola bilərmi?

Təbaşir uşaqlarda dəri xəstəliklərinə səbəb ola bilərmi?

Burun əti uşağı kar edə bilər – VALİDEYNLƏR, DİQQƏTLİ OLUN

Burun əti uşağı kar edə bilər – VALİDEYNLƏR, DİQQƏTLİ OLUN

İmtahana necə hazırlaşmalı ?

İmtahana necə hazırlaşmalı ?

Uşaqların xüsusiyyətləri

Uşaqların xüsusiyyətləri

Uşaqların xüsusiyyətləri

Uşaqların xüsusiyyətləri

Saç tökülməsinə səbəb nədir? - Mütləq bu səbəbləri gözdən keçirin

Saç tökülməsinə səbəb nədir? - Mütləq bu səbəbləri gözdən keçirin

Metodbirləşmələr

Metodbirləşmələr

Con Steynbekin “Xrizantemlər” hekayəsi və gender bərabərliyi

Con Steynbekin “Xrizantemlər” hekayəsi və gender bərabərliyi

Görülən tədbirlərin nəticəsi həm kəmiyyətdə, həm də keyfiyyətdə özünü göstərib

Görülən tədbirlərin nəticəsi həm kəmiyyətdə, həm də keyfiyyətdə özünü göstərib

Məktəb idarəediciləri OXUYUN !!! - Ümumtəhsil məktəblərində dərs cədvəlinin tərtibinə verilən tələblər

Məktəb idarəediciləri OXUYUN !!! - Ümumtəhsil məktəblərində dərs cədvəlinin tərtibinə verilən tələblər

Ümumtəhsil məktəblərində dərs cədvəlinin tərtibinə verilən tələblər

Ümumtəhsil məktəblərində dərs cədvəlinin tərtibinə verilən tələblər

QƏRAR   № 103  "Ümumi təhsil pilləsinin dövlət standartı və proqramları (kurikulumları)"nın təsdiq edilməsi haqqında

QƏRAR № 103 "Ümumi təhsil pilləsinin dövlət standartı və proqramları (kurikulumları)"nın təsdiq edilməsi haqqında

Məktəb tərbiyəsi  yoxsa  tərbiyə məktəbi

Məktəb tərbiyəsi yoxsa tərbiyə məktəbi